Filozofi
     dhe
letėrsi

__histori kombėtare, vėshtrime, debat__

Ballina

Letėrsi

Filozofi

Histori

Opinione

Intervista

Citate

Kritikė

 

Portal  

   

 Ali Asllani (1882-1966)

 
Shkruan:
Redaksional

 

 

Ali Asllani lindi nė fshatin Vajzė tė Vlorės nė vitim 1882, ku edhe kreu shkollėn fillore kurse nė Janinė gjimnazin «Zosimea». Mėtej u regjistrua nė mjekėsi por u tėrhoq nga kėta studime pėr tė vazhduar nė Institutin e Lartė tė Shkencave Adminstrative nė Stamboll. U kėthye nė Janinė dhe mė vonė u emėrua nėnprefekt nė Delvinė.

Nė kėtė kohė Pushteti Turk deshi ta internoj nė Haleb tė Sirisė se e mbėshteste Ismail Qemailin por Ali Asllani i shpėtoi internimit duke kaluar nė Korfuz e Vlorė. Pas ndryshimeve nė qeverinė Turke, kėthehet nė Stambol dhe emėrohet rishtazi si prefekt  nė teritorin e Vilajetit tė Konjės.

Nė Qeverinė e Ismail Qemalit u caktua Sekretar i Pėrgjithshėm i Kryesisė dhe i Kėshillit Ministror. Nė vitet 1918-20 Kryetar i Bashkisė nė Vlorė. Mandej punoi nėpėr shtete fqinje i akredituar Konsull nė Triestė, Sekretar i parė nė Bullgari dhe, Ministėr i  akredituar nė Greqi. Mė nė fund u angazhua rishtazi si Kryetar nė Vlorė nga ku edhe u largua nė fshatin e lindjes.

Pak vite para se tė vdiste, pushteti komunist qė nuk e shihte me sy tė mirė poetin e madh, i ndau, me gjasė nga zorri, njė pension  pėr tė cilin Victor Hugo  do tė kishte thėnė «MISERABLE».

Krijimtaria e Ali Asllanit nisi qė nė moshė tėr re por por poema « Hanko Halla » e ngiti nė piedestalin poetėve mė tė dalluar shqiptarė. Shumė njohės dhe kritikė letrarė thonė se « Hanko Halla » ėshtė libri mė li lexuar me poezi nė letėrsinė shqipe tė tė gjitha kohėrave... Duhet theksuar gjithashtu se veprimtarinė a Ali Asllanit, ndihet lidhja me kėngėt popullore tė Labėrisė, qė e bėnė poezinė  e tij shumė tė kėndėshme dhe kjo ėshtė  karakteristikė dhe kolorit themelor i vargut tė Asllanit. Pas kėsaj vepre, kemi njė shprazėti si frut i sistemit politik nė vend e kjo zgjati gjer nė vitin 1960, kur veprat e tij fillojnė tė botohen dhe pėr njė kohė relativisht tė shkurtėr dalin nga shtypi «Vidi – vidi, pėllumbeshė», «Shqipėria kryesorja», «Vajzat dhe dallėndyshja», «Kur merr zjarr rrufeja» dhe pas vdekjes «Poezia shqipe» , «Poezi tė zgjedhura» dhe disa ribotime.

Ali Asllani pushoi nė Tiranė nė vitin 1966.

 

Fragment nga poema e mė e bukur shqiptare "Hanko halla"

Nuse e ksaj kohe tjetėr zanat s'paska
A do marre kalemin qė tė bėje laraska
A do zėre te shkruaj ose do dėgjoje
Njė kuti tė vogėl qė na flet me gojė.
Nje kuti te vogel qe mos qofte te jete
Eshte nje freng i marrė, cirret bėrtet!
Me nje biz' nė dorė bėn sikur punon
Kemben permbi kembe nusja e dėgjon
Dhe cudi moj moter si e qysh duron!
Duket nga njė herė zėri e lėndon
Frengu rri i qet!e ose do bertasė
Nusja e humbet dhe i vete pas
Frengu e ngre zerin edhe sekellin
Nusja e le perin edhe vėrshellin
Ai flet me vete flet e flet perēart
Nusja s'eshte ne vehte benet me e zjarte!

Halla do nje nuse, nuse goja plot
Si nje zall te bardhe si nje zall te forte
Me shami ne krye ane e mbane qendisur
Dhe me flokė tė gjatė prapa arratisur
Dhe me flokė tė gjata deri mu ne mes
Mu si nate janari sa te thelle te zes
Me shami te holle balle e faqe hedhur
sa t'i duket syri ne qepalla kredhur
Me flori ne gushe hapur mu si prush
Si tju them moj motra... pjergulla me rrush.

Rralle e tek te duket, rralle e tek te flase
Nje thelleze e bukur mbyllur ne kafaz
Mbyllur ne kafaz nje thelleze e bukur
Mu ne mes te reve hena ne te dukur
Mu ne mes te reve si hene e si yll
Ose si nje xhinde fshehur ne nje pyll.
halla do nje nuse si edhe i biri
Rrėnjėt prej argjendi degat prej floriri
Me te folur halla, nusja te hape syte
"Lepe" fjalė e parė, "Peqe" fjale e dyte
edhe asgjė tjetėr, vetėm lepe e peqe
Pasi zemra halles qenka si nje qelqe
Po u thye, vajti, e ska me ngjitė, qepe
Zogu i plagosur di tė kap me sqepe!

 

Dėshpėrim dhe shpresė

Edhe sot e kėtė orė,
edhe sot ajo stuhi,
ajo flamė-madhe dorė
do na bėjė tym e hi!

Komb i varfėr, komb i gjorė
si njė zok i pafole,
njė pėllumb i bardhė borė,
ngeli keq nė njė rrėke!

Qė nga korēa gjer te Shkodra
fat'i vendit errėsirė,
nėpėr fusha, nėpėr kodra
fryn e ēfryn njė errėsirė.

Komb i varfėr, komb i mjerė,
i pamėm'e pa atė,
shpresa jotė kėtė herė
si njė fletė nė deg'tė thatė.

Komb i varfėr, kombi i mjerė,
derėzi e punėzi,
edhe sot si kurdoherė,
njė njeri i panjeri!

Jo, se, ja edhe hėna mbrėmė,
dukej kredhur nė njė rrobė,
edhe nxinte si njė mėmė
qė ka mbetur qyqe korbė!

Mirpo sonte bukuri,
buzė e saja burim gazi,
edhe nga gjiri i saj zbrazi
vargje, vargje, drit flori

Nuk e di se gjysh e si,
nuk e di se qysh nga se,
po nashti njė shpresė e re,
shtin e shkrep nė sytė e mi.

Do na zhduket errėsira,
do tė zhduket ajo dorė
nesėr vjen me shumė tė mira
shkaba jonė dykrenare.

Nėn hijen e asaj
pranvera asht pėrhėra,
qė nga fundi gjer nė maj
rreth e rrotull ylyvera.

An'embanė bukuri,
komb i lirė, tokė e lir
shqipėtar e Shqipėri
sa tė lumtur, sa tė mirė!


 

 

 


Filozofi
 
dhe
letėrsi

histori
tradita
vėshtrime
debat

citate
intervista
letra hapura
botime reja
 
 

 
 
 

Filozofi
         dhe letėrsi

|Citate dhe proverba| |Citate sipas autorėve| |"Xhevahire" nga Reis Mirdita|

Altruizmi-Egoizmi Dashuria Edukata Gruaja Mali Natyra Qesėndi
Arsimimi Dashuria (II) Ėndėrrat Humori Mėdyshja Ndryshimi Rrena
Art-Dhunti Dashuria (III) Fėmijėt Imagjinata Miqėsia Nga-fėmijėt Skamja
Besimi Dashuria (IV) Filozofia Inteligjenca Mosha Nga-Vizitorėt Vetitė
  Dituria Fjalėbutėsia Jeta Motivimi Optimizmi Vjedhja
  Drejtėsia Frymėzimi Lakmia Muzika Paqa Xhelozia
      Lotėt   Paragjykimi Tė-pandara
      Lumturia      
____histori kombėtare, vėshtrime, debat, politikė, letra tė hapura____ © Tė gjitha tė drejtat e rezervuara.
Copyright © 2007 [ http:// www. filolet.com ] Tous droits réservés.
Révision : 28 nov. 2012 14:06:32 +0100 .