rmt                                                                                                                                                                                                                        

Filozofi

Letėrsi

Krijimtari Poetė tė rinj Gojėdhana Shqyrtime Lojėra flash Kush jemi  

Ballina

Shkrimtarė Shqiptarė

Histori Kombėtare

Rilindja

Letėrsia Bejtexhiane

Shkrimtarė tė huaj 

Nobelistėt

Foilozofėt Anglofonė

Filozofėt Arabė

Filozofėt e Lindjes

Filozofėt Frankofonė

Filozofėt Gjermanofonė

Filozofėt Grekė

Filozofėt Romakė

Sofizmi

Stoicizmi

Fjalor

Intervista

Portrete tė dalluara

Promovime, Pėrkujtime

Arkivi

Laureta Miftari:



Lidhje tė jashtėme:

Shah - Chess
Cartoon
Le Blog de Nicole.K


Shkrimtarė bashkėkohorė shqiptarė               


                  Azem Shkreli (1938-1997)                  

poezi ►►►

Shkreli lindi  nė Rugovė tė Pejės ku edhe e kreu shkollėn fillore, mėtej nė Prishtinė vazhdoi shkollimin e mesėm  dhe diplomoi nė Fakultetin Filozofik, nė degėn Gjuhė dhe Letėrsi Shqipe. Kryetar i Shoqatės sė Shkrimtarėve tė Kosovės, drejtor i Teatrit Krahinor dhe njėherit themelues e drejtor i Kosova Filmit.

Me veprimtari letrare filloi tė merret qė nga mosha mfajtė e re kėshtuqė nė moshėn njėzet e tri vjeēare botoi vėllim e parė me poezi "Bulzat", kurse nė vitin vijues duel nga shtypi romani  i mrekullueshėm  "Karvani i bardhė". Kronologjia e botimeve vazhdon  me "Engjujt e rrugėve" (1963), me dramėn  "Fosilet" (1968), "E di njė fjalė prej guri " (1969), "Nga bibla e heshtjes" dhe "Sytė e Evės" (1975) ; "Pagėzimi i fjalės" (1981), "Varri i qyqes" (dramė 1983),  "Nata e papagajve" (1990), "Lirikė me shi" (1994) dhe pas vdekjes (1997) ju botua dorėshkrimi dorėshkrimi "Zogj dhe gurė".

Qė nė hapat e para tė krijimtarisė letrare, Shkreli rrezatoi njė ndryshim nga shabllonet e letėrsisė shqiptare tė pasluftės nė trojet shqiptare jashtė shtetit amė (ishte i pamundshėm njė ndikim nė viset e shtetit amė pėr shkak tė hermetizmit  politiko -gjeografik dhe kuturor).

Fillimi  ėshtė krijimtari lirike ku vend kryesor zėnė vendlindja e tij, natyra dhe njeriu i kėsaj ane. Vetė titujt e poezive tė kėsaj kohe (1950-1960) flasin pėr preokupimet dhe burimin lirik tė poetit : "Bregu" , "Lumi", "Vdekja e Malėsorit" dhe njė mori e tėrė poezishė lirike me tituj tė kėsaj natyre, qė gjithėmonė nbjyroset me njė pasuri ndjenjash tė papėrsėritshme qė nė kėtė kohė partizane, te shumė njerėz tė pendės dhe artit kalonte nė neveri pėr publikun.

Edhe nė prozė, Azemi bėri njė ndryshim prekės nė formėn e shtjellimit tė personazheve tė tij. Romani i parė i tij « Karvani i bardhė » u prit me njė interes tė mahnitshėm tė lexuesit shqiptar. Dyl Mehmeti ėshtė brum i gatuar me kujdes tė pashoq dhe ngrit gjallėrinė e prozės anemike shqiptare tė viteve nė fjalė. Ky roman, la mbėnė modėn soc-realiste tė blokut politik lindor duke involvuar pėr herė tė parė nė letėrsinė tonė, njė neoromantizėm tė tė lehtė e tė kulluar por jo tė pėlqyer nga regjimet nė fjalė.

Pė sa i pėrket  epokės  tė poezisė do tė thosha tė virgjėr lirike tė tij, Shkreli sikur ngre dore nga butėsia e dashurisė sė njomė rugovase. Kėtu tani fillon njė gėrshetim i  "emėrtimit" tė veprave me terminologji religjioze ("Dhjatė e re", "Psalm pėr Kosovėn".. Titujtė dhe  dhe vragjet marrin  nė momente, ngjyrė nganjeherė  religjioze dhe nė disa raste duket njė kėrkim i tė shprehurit tė idesė me kombinime gjuhėsore sa biblike aq edhe ateiste. Nė vjershėn "Dhjatė e re", pėr shembull, nuk ėshtė e qartė se kemi tė bėjmė me njė figurė  si antiteza apo me njė kėrkim tė vurjes nė pah tė pjekjes sė "mendimit tė mirė" ("Djalli e di se nė ē'vend...").

Nė fund par se tė ju propozoj tė shijoni nektarin e poezive tė Shkrelit,  ju pėrsėris ndoshta atė qė keni lexuar mė shumė herė : Azemi ėshtė njė margaritar i letrave bashkėkohore shqiptare dhe vėndin e ka nė hierarkinė e poetėve mė tė spikatur tė literaturės sonė.

                                                                                           poezi ►►► 


   


Horoskopi javor Kalendari historik
--------------------------------
Shkrimtarė bashkėkoh.  shq.

Abdylazis Islami
Albina Idrizi
Ali Daci
Ali Podrimja
Arif Molliqi
Azem Shkreli
Baki Ymeri
Bedri Dedja
Besnik Camaj
Bessa Myftiu
Brahim Avdyli

Bujar Plloshtani
Bujar Rama
Demir Krasniqi
Dh. Pojanaku
Din Mehmeti
Esad Mekuli
Hajdar Salihu
Haxhi Kraki
Hysen Kėqiku
Ibrahim Ibishi
Ibrahim Kadriu
Ibraim Qazimi
Imri Trena
Ismet Rashiti
Jeton Kelmendi
Kalosh Ēeliku
Kujtim Morina
Linditė Ramushi
Majlinda Rama
Mirela Sula

M. Blakaj
Naim Kelmendi
Nermin Vlora-F
Pal Sokoli
Rizah Sheqiri
Sabit Rrustemi
Sadik Krasniqi
Sevdije Rexhepi
Seveme Fetiqi
Sinan Sadiku
Shaban Cakolli
Shefqet Dibrani
Sulejman Mato
Vasil Tabaku
Vilhelme Vranari

Shkrimtarė 
shq. - gjysma e parė e shek. XX

Ali Asllani
Ernest Koliqi
Faik Konica  
Fan S.Noli   
Gjergj Fishta
 
L. Poradeci
Migjeni
Sterjo Spasse

Rilindasit

Asdreni 
Filip Shiroka
J. De Rada
Naim Frashėri  
Ndre Mjeda   
Sami Frashėri

Bejtexhinjt 

H. Z. Kamberi  
Muhamet Ēami   
Nezim Frakulla   Selejman Naibi
Tahir Ef. Lluka

Shkrimet e para tė gjuhės shqipe 

Gjon Buzuku